Nieuw landelijk protocol voor afhandeling van mijnbouwschade: wat betekent dit voor de regio Alkmaar?

Minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat heeft recent aangekondigd dat er een landelijk geldende, uniforme manier komt om schadeclaims als gevolg van gaswinning uit kleine velden af te handelen (met uitzondering van schades in Groningen).

Er komt een onafhankelijke commissie die toekomstige schademeldingen zal beoordelen. De minister is met mijnbouwbedrijven overeengekomen dat deze zich op voorhand zullen houden aan het oordeel van de commissie. Als de commissie bepaalt dat een fysieke schade (mede) is veroorzaakt door gaswinning of -opslag, dan komt een deel of de hele rekening bij het betreffende mijnbouwbedrijf terecht. Fysieke schades waarvan vaststaat dat die (deels) door mijnbouw zijn veroorzaakt worden altijd vergoed.

De nieuwe regeling ontzorgt mensen die schade vermoeden door gaswinning; zij kunnen dit melden bij de onafhankelijke commissie en hoeven niet zelf bij een mijnbouwbedrijf aan te kloppen. De minister wil dat dit schadeprotocol niet alleen gaat gelden voor gaswinning uit en gasopslag in kleine velden, maar in de toekomst ook voor geothermie en zoutwinning.

In de regio Alkmaar bestaan al sinds 2012 afspraken tussen energiebedrijf TAQA enerzijds en de gemeenten Bergen, Heiloo en Alkmaar anderzijds over hoe er omgegaan wordt met schadeclaims als gevolg van Gasopslag Bergermeer.

De kern van deze afspraken wordt gevormd door een zogenaamde representatieve nulmeting in het gebied (waarbij de staat van bebouwing in Alkmaar, Bergen en Heiloo in kaart is gebracht om zo beter vast te kunnen stellen of schade een gevolg is van bodembeweging door de gasopslag), en een onafhankelijke beoordeling door bouwkundige experts die zijn uitgekozen door de gemeenten Alkmaar, Heiloo en Bergen. TAQA volgt altijd het advies van deze experts en keert het bedrag uit dat door hen geadviseerd wordt.

Schadeclaims die gerelateerd worden aan andere activiteiten van TAQA (gaswinning in de kleine velden in Groet, Bergen en Schermer, en de Piekgasinstallatie in Alkmaar) zijn geen onderdeel van de afspraken maar worden, als ze er zijn, op dit moment door TAQA afgehandeld in de geest van de afspraken voor Gasopslag Bergermeer. 

Wat betekent nu de komst van een landelijke regeling voor de al bestaande afspraken in de regio Alkmaar?

De afspraken over Gasopslag Bergermeer blijven gelden ondanks de komst van de nieuwe landelijke regeling. Voor inwoners verandert alleen dat schade waarvan zij vermoeden dat die komt door de Gasopslag Bergermeer gemeld moet gaan worden bij een landelijk loket voor mijnbouwschade. Tot nu toe moest de melding bij TAQA zelf worden ingediend. De afhandeling vindt vervolgens plaats op lokaal niveau met inzet van de onafhankelijke bouwexperts die door de gemeenten zijn aangewezen.

Eventuele schade waarvan vermoedt wordt dat die voortkomt uit andere activiteiten van TAQA, zoals bijvoorbeeld gaswinning uit kleine velden in de regio Alkmaar, valt straks onder de landelijke regeling.

Gas zal nog enkele decennia onmisbaar zijn in een betrouwbare energievoorziening in Nederland. Hoewel er nauwelijks bevingen voorkomen in kleine gasvelden en er dus sinds langere tijd ook geen winning- of opslag gerelateerde schademeldingen meer binnenkomen bij TAQA, is het belangrijk om zaken alvast goed geregeld te hebben, mocht zich onverhoopt toch een lichte trilling voordoen.